Normen en waarden

“Als we zeker en trots zijn over onze afkomst, kijken we met meer vertrouwen naar de toekomst. Wat is belangrijk om de toekomst van Appingedam met vertrouwen tegemoet te gaan? Hoe houden we elkaar vast?​”

Teleurstelling groot over keuze GS inzake herindeling

De CDA fractie is zeer teleurgesteld over de keuze van GS (Gedeputeerde Staten) om de BMWE gemeenten “groen licht” te geven voor een gemeentelijke herindeling. Fractievoorzitter Bert Raangs “Het is zeer teleurstellend te moeten constateren dat de belangen van de inwoners van Noord-Groningen blijkbaar niet voorop staan.” Het CDA Appingedam is voorstander van G7. De inhoudelijke opgaven in het gebied vragen om een gemeenschappelijke aanpak. Een herindeling van de 7 Groningse gemeenten zou ervoor hebben gezorgd dat de benodigde bestuurskracht was toegenomen. Dit om de problemen in dit gebied stevig aan te pakken.

Tonnie Postma verlaat de gemeenteraad van Appingedam

Onze fractievoorzitter Tonnie Postma moest om gezondheidsredenen de gemeenteraad verlaten. Wij verliezen hiermee een zeer bekwaam raadslid en een fractievoorzitter die in relatief korte tijd een belangrijke positie heeft verworven in de gemeenteraad van Appingedam.

Het voorzitterschap van de fractie is inmiddels overgenomen door oud-fractievoorzitter Bert Raangs die voor de verkiezingen ervoor had gekozen een stap terug te doen. Corrie Wouters heeft de vrijgekomen plek binnen de fractie opgevuld. Daarmee is de raadsfractie weer compleet.

Algemene beschouwing CDA: Samen de schouders eronder

‘Over de grenzen’. Onder die titel staan we opnieuw voor een bezuinigingsronde. Over grenzen heen, ditmaal. Waarbij een sterk gewijzigde maatschappelijke context noodzaakt om te veranderen. Dat vraagt om nieuwe bezuinigingen. Maar veel belangrijker, vraagt dat om een overheid en politiek die faciliteert om inwoners in hun kracht te zetten. Zodat de zelfredzaamheid vergroot en de sociale samenhang versterkt. Over grenzen heen, om er uiteindelijk samen sterker uit te komen.

Het CDA heeft een aantal speerpunten.

Sociaal domein

De nadruk ligt op eigen kracht. Maar dat betekent niet dat wij als gemeente onze handen er vanaf trekken en niets meer willen doen. Integendeel zelfs. Want naast het versterken van de sociale samenhang tussen inwoners en de versterking van de 0e-lijnszorg, zetten we ook in op preventie. Door te investeren in de mantelzorg, wat van onze fractie een belangrijk punt is. Maar ook projecten voor ouderen met lichte dementie (DAL huis) en de niet-geïndiceerde dagopvang voor ouderen.

Wij zijn bijzonder blij met de net geopende zorgbalie. Een plek waar inwoners terecht kunnen met vragen over verschillende gebieden met als doel voorkomen van de vraag naar zwaardere zorg.

Wij maken ons echter zorgen over de voorgenomen sluiting van Solwerd. Dat lijkt onomkeerbaar en de grote vraag is: hoe nu verder. Er ligt een intentieverklaring. Wij hopen nu dat de chemie tussen de verschillende partijen gaat ontstaan en men ook over grenzen durft te kijken (maar dan met de andere uitleg) zodat er spijkers met koppen geslagen kunnen worden. Om te zorgen dat zorgvoorzieningen hier in Appingedam blijven. Want Appingedam vergrijst en dat betekent dat de vraag naar zorg juist toeneemt.

We zien ook nieuwe kansen en uitdagingen. Ten aanzien van een passend woningaanbod lijkt het ons goed om te kijken naar locatie de Citer. Om te onderzoeken of het mogelijk is om daar woningen te bouwen met zorg (24 uurs zorg) aan huis, een soort hofjes idee voor mensen die niet meer alleen thuis kunnen wonen.
Moderne hofjes: Wonen rond een beschutte binnenplaats waarbij nieuwe vormen van noaberschap mogelijk zijn. Hoge mate van sociale controle, veel minder kans op vereenzaming.
Zulk soort hofjes vind je al op diverse plekken door Nederland heen.
Een mooi voorbeeld is de zorgcoöperatie GoudOudinWarffum. Ja, voorzitter, wij kijken ook letterlijk over onze (gemeente)grenzen heen.

Centrum

We hebben een mooi, levendig centrum en daar is flink op geïnvesteerd afgelopen jaren. En even buiten het centrum is nu een stationsplein dat na een metamorfose prachtig is geworden met een uitstraling passend in deze tijd. De komende periode mogen wij de verandering op het Cleveringaplein tegemoet zien. Een andere invulling van het TNT pand met o.a. de bibliotheek. Zo komt aan alle ingangen van het centrum een mooi toegangspunt.

Maar tegelijkertijd staan wij nu ook voor de keuze wat te doen met de verkeerstroom. In onze vorige algemene beschouwingen hebben we hier al aandacht voor gevraagd. Wij denken dat nu daar de tijd voor rijp is om dat nader te onderzoeken. Zeker gezien de grote parkeerplaats achter het wereldrestaurant in de Wijkstraat die ook benut zal worden als parkeerterrein voor het oude centrum en evenementen. En wat op de huidige manier onzes inziens tot problemen gaat geven. De verkeersveiligheid staat bij ons voorop. En daarom de motie die wij samen met D66 indienen.

Onderwijs

Het behoud van de mooie doorgaande onderwijslijn in Appingedam is van groot belang voor de aantrekkingskracht van Appingedam op gezinnen. Dat, maar ook het belang van onderwijs als voorwaarde voor perspectief. Appingedam is een onderwijsstad en moet dat blijven. Wij als CDA fractie vinden dit ook belangrijk gezien de ontwikkelingen van vraag en aanbod. Wij vragen hier uw aandacht voor gezien de hoge werkloosheid in deze regio maar ook de afstand die een deel van deze doelgroep heeft t.o.v. de arbeidsmarkt. Het is goed om jongeren preventief richting arbeidsmarkt te begeleiden maar wij blijven ook aandacht vragen voor volwassenen met afstand tot de arbeidsmarkt. Hiervoor is ook passende scholing noodzakelijk. Scholing op niveau 2/3 maar vooral gericht op de praktijk. Laten we ook oog houden voor deze doelgroep. Maar ook voor onze nieuwkomers hier in onze stad. Naast de wettelijke verplichting tot inburgering lijkt het ons belangrijk dat onderwijs, werkveld en gemeente om tafel gaan zitten om te kijken hoe onderwijsconcepten ingebracht kunnen worden waarmee deze doelgroep meer kans maakt op een baan in deze regio en hun talenten een bijdrage kunnen leveren aan onze maatschappij. We kunnen dan ook spreken van een goede vorm van integratie van beide kanten.

Voorzitter, u weet dat laaggeletterdheid een stokpaardje van ons is en wij zijn daarom bijzonder blij met de plannen rondom het Taalhuis. Dit project wordt in DAL verband uitgevoerd en heeft als doel alle inwoners met laaggeletterdheid, te activeren en tot een hoger niveau te brengen in het kader van zelfredzaamheid

Walbeschoeiingen

Het CDA staat volledig achter de duurzamere projectmatige en gecoördineerde aanpak van de gemeentelijke in eigendom zijnde walbeschoeiingen en tevens de uitgangspunten die worden gehanteerd. Als het gaat om de walbeschoeiing vinden wij dat de problemen complex zijn. Het CDA vindt het onontkoombaar om hier extra financiële middelen voor vrij te maken. De urgentie om hiervoor geld vrij te maken is ons duidelijk.

Wij hopen dat het binnen afzienbare tijd tot een constructieve oplossing komt t.a.v. eigendom- en onderhoudsverantwoordelijkheid Solwerderstraat-oost. Maar wij vinden dat de problemen hieromtrent wel in de juiste proportie gezien moet worden, net als alle andere problemen waar wij als raad mee te maken hebben en krijgen. Aandacht en inspanningen van zowel het college als ook onze raad is groot.

Energie is onmisbaar in onze samenleving. Bij de burgertop is hier ook over gesproken en de wens geuit om om tot een energiecoöperatie te komen. Onze huidige energiebronnen raken langzaam op of zijn erg vervuilend. Als CDA  willen wij de overstap maken naar duurzame energie en  vinden wij het belangrijk om naar de mogelijkheden te kijken tot  samenwerking in projecten en over de ruimte, zowel fysiek als maatschappelijk en economisch, die nodig is voor duurzame energie in het licht van onze ambities op langere termijn. De energietransitie moet worden gedragen en uitgevoerd in onze gemeente, met onze bewoners en ondernemers. Wij vinden het belangrijk in onze zoektocht naar (nieuwe) ruimte voor energie ook de gelegenheid te geven aan onze inwoners om hierin mee te denken en te doen! Concreet betekent dit dat wij ook graag ruimte willen geven aan initiatieven vanuit de samenleving. Maar ook zoveel mogelijk aan te sluiten bij activiteiten van kennis‐ en onderwijsinstellingen.

Financiën

Een sluitende begroting blijft het uitgangspunt van het college en dat is ook ons streven.  De noodzaak om weer te moeten bezuinigen wordt veroorzaakt door de financiële gevolgen van het groot onderhoud gemeentefonds wat erg negatief uitpakt voor onze gemeente. De financiële marge is flinterdun.

De gevolgen van het uitstellen van de herindeling heeft helaas de nodige consequenties. In de kadernota is dit helder omschreven. De organisatie is niet robuust genoeg om verantwoord verder te kunnen richting de herindeling. De conclusie over onze organisatie is duidelijk en ook de gevraagde financiële dekking hiervoor.

Het CDA ziet in deze kadernota de contouren van een beleid gebaseerd op solide financiën, het met kracht, vaart en ambitie aangaan van grote en kleine uitdagingen en het pakken van kansen om onze mooie Stad nog leefbaarder en krachtiger te maken. Het college wil graag op financieel gebied eigen kracht behouden en de regie niet uit handen geven. En daar staan wij volledig achter.

Tot slot voorzitter.

We willen vooruit en gaan ook vooruit. Samen, omdat samenleven, samendoen, en samen de lusten en lasten dragen voor onze prachtige stad Appingedam de enige oplossing is.

Samen de schouders eronder. En samen in verbondenheid. Want samen kunnen we meer.

Dáár hebben wij als CDA vertrouwen in!

CDA: Vluchtelingen welkom en samen inzetten op integratie

Lees hieronder de bijdrage van de CDA-fractie.

Wij praten hier over de mogelijke komst van een AZC in Appingedam, voor 300 vluchtelingen voor maximaal 5 jaar. Driehonderd mensen. Mensen zoals u en ik. Mannen, vrouwen en kinderen. Christenen en moslims en anders denkenden variërend van hoog tot laag geschoold. Eén ding hebben ze allemaal gemeen; ze zijn gevlucht voor een oorlog, voor geweld, voor onderdrukking. Mannen en vrouwen en kinderen die alles achter hebben moeten laten omdat ze hun leven niet meer zeker waren. Als mens en als politicus mogen we deze slachtoffers van het verschrikkelijke geweld niet aan hun lot overlaten.

Wij als CDA fractie vinden daarom dan ook dat de gemeente Appingedam haar ogen niet kan, mag en wil sluiten voor het vluchtelingenvraagstuk. Wij hebben de morele plicht onze bijdrage hieraan te leveren. Om onze medemensen ten minste een onderdak en veiligheid te bieden.

Voor het CDA is vluchtelingenopvang meer dan een economisch en ruimtelijk inpasbaar probleem. Omzien naar elkaar, solidariteit en een humaan beleid zijn voor ons belangrijke pijlers. Wij vinden het dan ook erg fijn om te zien dat er al veel Damster burgers, kerken en moskeeën en verenigingen zich het lot van vluchtelingen aantrekken en geheel vrijwillig praktische hulp willen gaan bieden.

Maar we weten ook dat veel mensen zich enorm bezorgd maken en zij vragen zich af of de consequenties van het opnemen van zoveel vluchtelingen in onze stad Appingedam is te overzien: angst voor het onbekende, voor andere godsdiensten culturen en veiligheid Het CDA neemt de zorgen die genoemd zijn serieus en vindt het terecht dat deze benoemd worden.

Om een voorbeeld te noemen. De veiligheid in relatie tot de verbinding naar het centrum. Ook wij vinden dat hier goed naar gekeken moet worden en dan met name de problemen voor de Woldbrug, de hoeveelheid fietsers en voetgangers. Iets wat nu al een knelpunt soms is. Maar ook de oversteek voor fietsers vanaf Fivelpoort voorbij de manege (vooral als de brug open heeft gestaan). Kortom, belangrijke praktische zaken die aangepakt moeten worden.

Een goede en zinvolle dagbesteding voor iedereen is belangrijk zodat voorkomen kan worden dat verveling toeslaat, met alle bijkomende negatieve gevolgen vandien. Wij moeten er rekening mee houden dat veel vluchtelingen in ons land zullen blijven. Als dat het voor de hand liggende perspectief is vinden wij dat we moeten inzetten op integratie.Met o.a. taallessen, kennis van de Nederlandse samenleving (normen en waarden) en voorbereiding op de Nederlandse arbeidsmarkt/vrijwilligerswerk- niet vrijblijvend.

Daarnaast kunnen we denken aan fietslessen, maatjesprojecten, meenemen naar wedstrijden van de lokale sportverenigingen, samen eten en muziek maken. Zo ontstaan verbindingen, zullen er vriendschappen ontstaan, leert men elkaar begrijpen en verstaan. Op deze wijze ontstaat échte integratie en leren we beiden hoe zuinig we moeten zijn op onze vrijheid vanuit een gespreide verantwoordelijkheid. Zo is de opvang geen verloren wachttijd, maar een investering in mensen. Mensen zoals u en ik.

Ervaringen uit het verleden en het vertrouwen in het college dat ze onder andere qua veiligheid maar ook bij relatief kleine onderwerpen meldingen serieus nemen en hierop handelen heeft ons overtuigd. De CDA fractie zet zich dan ook vol in om 300 nieuwe inwoners van Appingedam een veilige haven te geven. Want vluchten doe je niet zomaar en daarom kunnen ze op ons rekenen.

CDA: Nadruk op preventie en nazorg bij schulden

De eerste raadsvergadering van 2016 had een korte agenda, met twee onderwerpen waar veel aandacht voor was: het beleidsplan Integrale Schuldhulpverlening en het Meerjarenprogramma van de Nationaal Coördinator Groningen.

Beleidsplan Integrale Schuldhulpverlening 2016-2019

De schuldhulpverlening wordt voor acht gemeenten, waaronder Appingedam, uitgevoerd door de Volkskredietbank Noordoost-Groningen (VKB).  Er moet een nieuw beleidsplan schuldhulpverlening worden vastgesteld (2016-2019). De raad werd verzocht een reactie te geven op de voorgestelde wijzigingen in het plan. Het definitieve beleidsplan 2016-2019 komt in een volgende vergadering ter vaststelling terug in de raad.

Harry Rozema (SP) constateerde dat de gemiddelde schuldenlast sinds 2013 behoorlijk is gestegen. Hij pleitte ervoor meer bekendheid te geven aan de mogelijkheden van schuldhulpverlening, dat bespaart volgens hem op de lange duur kosten. Ook zou hij de samenwerking tussen maatschappelijke organisaties graag verder versterkt willen zien.
Ina Schenkel (ChristenUnie) complimenteerde de VKB met dit goede beleidsplan. Schulden belemmeren het vinden van werk, stelde ze, dus is schuldhulpverlening noodzakelijk en nuttig.   Kinderen mogen niet de dupe worden van de financiële problemen van de ouders. Ze hekelde de weinig soepele opstelling van de belastingdienst en het CJIB (Centraal Justitieel Incassobureau) , waardoor de schulden enorm op kunnen lopen. En ingewikkelde regelingen moeten eenvoudiger, vond ze.  De resultaten van preventief beleid zag ze graag gemonitord en gemeten.
Tonnie Postma (CDA) noemde de schuldenproblematiek complex. Ze legde de nadruk op preventie en nazorg: voorkomen dat schulden worden gemaakt en na een hulpverleningstraject zorgen dat er geen terugval ontstaat. Verder drong ze erop aan ook rekening te houden met taalproblemen, bijvoorbeeld van nieuwkomers,  en daarbij bijvoorbeeld vrijwilligerstolken in te schakelen. Ook vond ze dat er kwaliteitseisen aan vrijwilligers moeten worden gesteld.
Iwan Poucki (Gemeentebelangen) en Hilbrand Brantsma (PvdA) zeiden dat hun fracties geen verdere vragen of aanvullingen op het beleidsplan hadden. Brantsma wees nog wel op een inspirerende toespraak die de heer A.J. Kuitert heeft gehouden op een symposium van ISD en Fivelingo. Hij pleitte voor creatief omgaan met regels zodat grote schuldenkunnen worden voorkomen.

Wethouder Usmany zei dat het nieuwe plan niet zoveel verschilt van het vorige, omdat de VKB landelijk nogal vooroploopt. Er is wel sprake van iets meer instroom van cliënten, maar de grote toename vlakt af. De gemiddelde schuld ligt op het landelijke niveau, reageerde ze op de opmerking van Rozema. Vrijwilligers (budgetmaatjes) moeten wel kwaliteiten hebben, zei ze, met name op administratief-financieel gebied. Die worden opgeleid door de SW&D.
Een aantal opmerkingen vanuit de raad worden, naast de voorgestelde wijzigingen in het voorstel,  als zienswijzen meegegeven voor het definitieve beleidsplan. Kort samengevat concludeerde burgemeester Pot dat dat er vier zijn: versterken van de samenwerking tussen de organisaties, de communicatie afstemmen op de doelgroep, de resultaten van het beleid blijven monitoren en meten, voortzetten van de lobby bij de staatssecretaris om soepeler beleid te bewerkstelligen van de belastingdienst en het CJIB.

Meerjarenprogramma Aardbevingsbestendig en Kansrijk Groningen 2016-2020

In november 2015 gaf de raad zijn reactie op het concept-programma  van de NCG (zie Berichten uit de raad van 19 november 2015) met onder meer drie unaniem aangenomen moties, waarna de colleges, Gedeputeerde Staten en de ministerraad het programma vaststelden.  Het programma wordt in een plenair debat in de Tweede Kamer op 26 januari politiek behandeld. Met de behandeling van het programma in deze raadsvergadering probeerde de Damster raad nog invloed uit te oefenen op het Kamerdebat.

De regio (inclusief het college van Appingedam) heeft zich achter het plan gesteld, met uitzondering van het per 1 januari 2016 afschaffen van de regeling waardevermeerdering (compenseren van huiseigenaren die minimaal 1.000 euro schade hebben met 4.000 euro voor verduurzaming van hun woning).
Alle fracties vonden met het college dat de waardevermeerderingsregeling moet blijven en verwoordden dat in een unanieme motie waarin de Kamer wordt opgeroepen deze regeling overeind te houden. Lees de motie behoud regeling waardevermeerdering.

Dries Zwart (Gemeentebelangen) zei ervan uit te gaan dat de eerder aangenomen moties (op 19 november, maar ook op 12 november 2015) als zienswijzen van de raad blijven staan. Hij vond ze namelijk niet terug in het plan. De stemming in het noorden is verslechterd, hopelijk komt daar verandering in door dit plan, zei hij.
Harry Rozema (SP) sprak van een grote uitdaging. Laten we als Groningers geen schakeltje zijn, maar een tandwiel dat alle schakels laat draaien, stelde hij, en niet met ons laten sollen. Het stoppen met de waardevermeerderingsregeling noemde hij schandalig en een klap in het gezicht van de inwoners. Hij noemde een aantal (nog nette) kwalificaties die hij vanuit de bevolking had gehoord: woest, treurig, furieus, laaiend. De kosten die de gemeente maakt moeten terugkomen, benadrukte hij. Tonnie Postma zei dat het CDA voorzichtig positief is en de collegereactie ondersteunt. Ook zij noemde het stoppen met de waardevermeerderingsregeling schandalig. Inwoners moeten zich veilig voelen en een duurzaam sociaal-economisch toekomstperspectief hebben, zei ze, en de gaskraan moet verder dicht. Ze wees op de uitkomsten van het pas bekend geworden woningmarktonderzoek van de TU Delft: de leefbaarheid is verslechterd, er is weinig vertrouwen in de overheid, de woningmarkt staat onder druk. De onderzoekers adviseren een goede opkoopregeling en een waardedalingsregeling te treffen.
Hilbrand Brantsma (PvdA) vond dat niet achterovergeleund mag worden: het vertrouwen moet terugkomen. Veel mensen staan onder psychosociale druk volgens ombudsman Klaassen. Brantsma was het met Gemeentebelangen eens dat de aangenomen moties onvoldoende terugkomen in het plan. Zo is de term ‘aardbevingsschade’ niet vervangen door ‘mijnbouwschade’  en is nog geen sprake van een opkoopregeling. Die hoeft volgens hem niet tot een uittocht te leiden. Ook had hij nog zorg over de onafhankelijkheid van het onderzoek. Evenals Postma haalde hij het TU-Delftonderzoeksrapport aan. Wat de waardevermeerderingsregeling betreft: ook in de Tweede Kamer is een beweging gaande om die te behouden.
Cees van Ekelenburg (D66) zei nog steeds geen vertrouwen te hebben dat er nu goede maatregelen worden getroffen. Hij betwijfelde of de NAM niet te veel invloed houdt. De motie tegen het afschaffen van de waardevermeerderingsregeling zei hij van harte te ondersteunen, omdat het hier gaat om de enige compensatieregeling voor de inwoners.
Ina Schenkel (ChristenUnie) zei niet ontevreden te zijn over het Meerjarenprogramma: de inwoner staat centraal, er wordt veel versterkt en er worden kansen gecreëerd voor de regionale economie en de energietransitie. Ze signaleerde ook tekorten: een wel heel kale vorm van opkoopregeling, nog steeds de term ‘aardbevingsschade’ terwijl ook de bodemdaling moet worden meegenomen, het afschaffen van de waardevermeerderingsregeling, geen duidelijke keus waar het de winning betreft.

Burgemeester Pot wees erop dat het terugdringen van de gaswinning en het versterkingsprogramma twee verschillende dingen zijn, maar beide van belang. Ze benadrukte verder dat er heel hard is gewerkt aan het MJP en dat het als een eerste aanzet moet worden gezien. De politiek moet druk blijven uitoefenen. Een aantal dingen is ook nog in ontwikkeling, zoals een opkoopregeling die misschien beter een garantieregeling kan worden. Er is ook nog discussie over de juiste termen: de regelgeving sluit niet goed aan waar het gaat om bodemdaling. Daarom heeft het college grotendeels ingestemd met het programma, met de uitdrukkelijke vaststelling dat er zaken zijn waaraan moet worden verder gewerkt. Er moet nu positieve ‘Schwung’ komen, vond ze. We zijn toch echt een schakel in het geheel, reageerde ze op de opmerking van Rozema, maar in de lokale aanpak moeten we een aandrijvend tandwiel zijn. Vanaf 1 januari 2016 is de NCG aanstuurder van het proces en niet meer de NAM. Over de kosten die de gemeente maken zijn afspraken gemaakt, maar het blijft een punt van aandacht. Het geld voor de waardevermeerdering wil men inzetten voor versterking, niet meer voor individuele compensatie.

Wat is het mandaat het van de NCG, wilde Brantsma weten, waar ligt de zeggenschap? Het kabinet stelt vast wat er moet gebeuren, de NCG voert het uit, waarbij de gemeente een partner is, antwoordde de burgemeester. De NCG heeft op een goede manier geprobeerd de partijen te verbinden en verdient onze steun, voegde ze eraan toe. Er zijn twee stuurgroepen die monitoren: de maatschappelijke stuurgroep (het Gasberaad) en de bestuurlijke stuurgroep.
Harry Rozema  drong aan op een goede communicatie met inwoners als hun woningen versterkt worden, gezien de impact die dit voor hen heeft. Zo gauw er een concreet plan is wordt de raad geïnformeerd, zegde de burgemeester toe.

De raad stemde vervolgens in met het collegevoorstel en nam unaniem de motie ‘behoud regeling waardevermeerdering’ aan. Deze motie werd met spoed aan de Tweede Kamer gemaild.